Akıcılık Bozuklukları
Konuşma hızını ve anlaşılırlığı dengeleyin.
Kısa cevap
Hızlı-bozuk konuşma (taklilali) terapisi, konuşması çok hızlı, düzensiz ve zor anlaşılan çocuk, ergen ve yetişkinler içindir. Çalışmalar farkındalık, hız kontrolü, duraklama ve netlik üzerine kurulur; yüz yüze ya da online yürütülebilir.
Hızlı-bozuk konuşma (cluttering), konuşmanın anormal derecede hızlı, düzensiz bir ritimde ve genellikle ek ses/hece atlamalarıyla ortaya çıktığı bir akıcılık bozukluğudur. Kekemelikten farklı olarak burada temel sorun bloklar değil, konuşmanın genel hızı, ritmi ve düzenidir; çoğu zaman kişinin kendisi bu durumun farkında bile değildir.
Konuşmanın sürekli anormal derecede hızlı olması, dinleyicinin yetişmekte zorlanması.
Heceler veya kelimeler birbirine karışıyor, atlanıyor gibi algılanması.
Konuşma ritminin düzensiz, tutarsız bir örüntü izlemesi.
Kişinin kendi hızlı konuşmasının genellikle farkında olmaması, bunun başkaları tarafından fark edilmesi.
Değerlendirme ve Farkındalık
Konuşma hızı, ritmi ve anlaşılırlığı objektif olarak değerlendirilip kişiye geri bildirim olarak sunulur.
Hız Kontrolü Çalışmaları
Konuşma hızını bilinçli olarak yavaşlatma ve duraklama noktalarını netleştirme teknikleri.
Netlik ve Genelleme
Kazanılan kontrol, günlük konuşma ve sosyal ortamlara taşınarak kalıcı hale getirilir.
Konuşması çevresi tarafından sık sık "çok hızlı", "anlaşılmıyor", "kelimeleri yutuyor" diye tarif edilen çocuk, ergen ve yetişkinler için uygundur. Hızlı-bozuk konuşma çoğu zaman kekemelikle karıştırılır ya da "aceleci bir mizaç" olarak geçiştirilir; oysa kendine özgü bir akıcılık bozukluğudur.
Kişinin kendi konuşmasının anlaşılmadığını fark etmemesi, en sık karşılaştığım özelliklerden biridir. Bu yüzden başvuru genellikle aile, öğretmen ya da iş arkadaşlarının yönlendirmesiyle olur. Hızlı-bozuk konuşma bazen kekemelikle birlikte de görülebilir; değerlendirmede ikisini ayrı ayrı ele alırız.
İlk hedef farkındalıktır: Kişinin kendi konuşma hızını ve anlaşılırlığını kayıtlar üzerinden fark etmesi. Ardından konuşmayı bölümlere ayırma, duraklama kullanma, hece hece netlik ve konuşmadan önce düşünceyi organize etme üzerine çalışırız.
Klinikte kurulan kontrolün sunum, telefon ve günlük sohbet gibi gerçek durumlara aktarılması sürecin en önemli parçasıdır. Bu yüzden seanslar arasında kısa, günlük pratik görevleri birlikte planlıyoruz.
Kekemelikte takılmalar, uzatmalar ve bloklar ön plandadır ve kişi genellikle bunların farkındadır. Hızlı-bozuk konuşmada ise sorun konuşmanın aşırı hızlı ve düzensiz olması, hecelerin atlanması ve kişinin bunun çoğu zaman farkında olmamasıdır.
Çoğu zaman değildir. Kişi kısa süre yavaşlayabilir ama dikkat dağıldığında eski hıza döner. Terapi, yavaşlamanın ötesinde duraklama, netlik ve düşünce organizasyonu becerilerini kalıcı hâle getirmeyi hedefler.
Çoğunlukla okul çağında, konuşma ve anlatım talepleri arttığında belirginleşir; ancak yetişkinlikte iş hayatında fark edilip başvuranlar da azımsanmayacak kadar fazladır.
Evet. Konuşma kayıtlarının birlikte incelenmesi ve gerçek konuşma durumlarının pratiği online ortamda da etkili biçimde yapılabilir.
Hızlı-bozuk konuşma genellikle fark edilmeden yıllarca sürebilir; ilk adım çoğu zaman kişinin bu örüntünün farkına varmasıdır.
Hizmet Modeli
Yüz yüze klinik seans · Online terapi
İlgili Hizmetler
İlgili Blog Yazıları